พินัยกรรมคืออะไร เช็ก 5 รูปแบบและข้อควรระวังสำคัญที่ควรรู้

การวางแผนอนาคตทางการเงินและการส่งมอบทรัพย์สินให้คนข้างหลังเป็นเรื่องสำคัญที่ไม่ควรมองข้าม การจัดทำพินัยกรรมถือเป็นเครื่องมือทางกฎหมายที่ช่วยแสดงเจตนารมณ์ในการจัดสรร มรดกอย่างชัดเจน ช่วยป้องกันปัญหาข้อพิพาทระหว่างทายาทในอนาคต การเรียนรู้ว่า พินัยกรรมคืออะไร มีกี่รูปแบบ และมีข้อควรระวังใดบ้าง จะช่วยให้คุณวางแผนชีวิตได้อย่างราบรื่นและมั่นใจยิ่งขึ้น

ทำความเข้าใจเกี่ยวกับความหมายและหลักการของพินัยกรรม

การเตรียมความพร้อมเรื่องทรัพย์สินตั้งแต่เนิ่น ๆ เป็นหัวใจสำคัญของการสร้างความมั่นคงให้ครอบครัว การทำความเข้าใจหลักการพินัยกรรมจะช่วยให้ผู้ทำเอกสารระบุความต้องการของตนเองได้อย่างถูกต้องตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายระบุไว้

นิยามของพินัยกรรม ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์

ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ พินัยกรรม คือ นิติกรรมฝ่ายเดียวที่บุคคลแสดงเจตนาจัดสรรทรัพย์สินหรือกิจการต่าง ๆ ของตนเองไว้ล่วงหน้า เพื่อให้มีผลบังคับใช้ตามกฎหมายเมื่อผู้ทำพินัยกรรมถึงแก่ความตาย การทำเอกสารนี้ช่วยให้การส่งมอบมรดกเป็นไปตามความต้องการของผู้เป็นเจ้าของทรัพย์สินอย่างแท้จริง

คุณสมบัติพื้นฐานของผู้ทำและพยานรับรองตามกฎหมาย

กฎหมายกำหนดให้ผู้ทำพินัยกรรมต้องมีอายุครบ 15 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป และต้องมีสติสัมปชัญญะสมบูรณ์ในขณะทำเอกสาร สำหรับพยานรับรองการเขียนพินัยกรรมต้องเป็นผู้ที่บรรลุนิติภาวะ ไม่เป็นบุคคลวิกลจริต ไม่เป็นผู้เสมือนไร้ความสามารถ และต้องไม่มีส่วนได้เสียในกองมรดกฉบับดังกล่าว

สำรวจ 5 รูปแบบของพินัยกรรมที่กฎหมายรองรับ

การเขียนพินัยกรรม หรือจัดทำเอกสารส่งมอบมรดกตามกฎหมายไทยถูกแบ่งออกเป็น 5 รูปแบบหลัก โดยแต่ละรูปแบบมีขั้นตอน เอกสาร และความสะดวกในการจัดทำที่แตกต่างกันไปดังนี้

1. พินัยกรรมแบบธรรมดาพิมพ์ข้อความพร้อมพยานรับรอง

การจัดทำพินัยกรรมแบบธรรมดาทำได้โดยการพิมพ์หรือเขียนข้อความ ระบุวัน เดือน ปี รายการทรัพย์สิน และชื่อผู้รับมรดกอย่างชัดเจน โดยผู้ทำพินัยกรรมต้องลงลายมือชื่อไว้ต่อหน้าพยานอย่างน้อย 2 คนพร้อมกัน และพยานต้องลงลายมือชื่อรับรองไว้ขณะนั้นด้วย

2. พินัยกรรมแบบเขียนเองทั้งฉบับด้วยลายมือตนเอง

การเขียนพินัยกรรมรูปแบบนี้ ผู้ทำต้องเขียนข้อความทั้งหมดด้วยลายมือของตนเองเท่านั้น ห้ามใช้การพิมพ์ ระบุวัน เดือน ปี และลงลายมือชื่อกำกับไว้ การทำพินัยกรรมรูปแบบนี้มีความสะดวกและปลอมแปลงได้ยาก โดยจะมีพยานหรือไม่มีพยานรับรองก็ได้

3. พินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง ณ สำนักงานเขตหรืออำเภอ

ผู้ทำพินัยกรรมต้องเดินทางไปแจ้งความประสงค์ต่อหน้าเจ้าพนักงาน ณ สำนักงานเขตหรือที่ว่าการอำเภอ พร้อมพยานอย่างน้อย 2 คน โดยเจ้าหน้าที่จะเป็นผู้บันทึกข้อความ อ่านให้ฟัง แล้วให้ทุกฝ่ายลงลายมือชื่อพร้อมประทับตราตำแหน่งเป็นหลักฐาน

4. พินัยกรรมแบบเอกสารลับปิดผนึกพร้อมยื่นเจ้าหน้าที่

ผู้ทำจัดทำเอกสารพินัยกรรมแล้วปิดผนึกซอง ประทับลายมือชื่อตรงรอยตราผนึก จากนั้นนำไปแสดงต่อเจ้าหน้าที่ ณ สำนักงานเขตหรืออำเภอ พร้อมพยานอย่างน้อย 2 คน เพื่อให้เจ้าหน้าที่ทำบันทึกถ้อยคำและประทับตราลงบนหน้าซองปิดผนึกนั้น

5. พินัยกรรมแบบทำด้วยวาจาในสถานการณ์ฉุกเฉินยามจำเป็น

ใช้ในกรณีตกอยู่ในภาวะคับขัน เช่น สู้รบ สงคราม ภัยพิบัติ หรือโรคร้ายแรงที่ไม่สามารถจัดทำพินัยกรรมรูปแบบอื่นได้ โดยผู้ทำต้องแสดงเจตนาต่อหน้าพยานอย่างน้อย 2 คนพร้อมกัน แล้วพยานต้องรีบไปแจ้งความประสงค์นั้นต่อเจ้าหน้าที่โดยเร็ว

ข้อควรระวังและการวางแผนทางการเงินเพื่อครอบครัว

นอกจากการเลือกรูปแบบเอกสารให้เหมาะสมแล้ว การศึกษารายละเอียดทางกฎหมายและข้อควรระวังรอบด้านจะช่วยให้เอกสารพินัยกรรมมีผลสมบูรณ์ตามกฎหมายและไม่กลายเป็นโมฆะในภายหลัง

ข้อควรระวังและบุคคลที่ต้องห้ามเป็นพยานตามกฎหมาย

ข้อควรระวังสำคัญในการจัดทำเอกสารมรดกเพื่อไม่ให้เกิดข้อผิดพลาดทางกฎหมาย มีรายละเอียดที่ต้องตรวจสอบดังต่อไปนี้

• ห้ามมิให้ผู้ที่ยังไม่บรรลุนิติภาวะเป็นพยานรับรองในการทำพินัยกรรม
• ห้ามบุคคลวิกลจริตหรือบุคคลที่ศาลสั่งให้เป็นผู้เสมือนไร้ความสามารถเป็นพยาน
• ห้ามผู้ที่ตาบอดทั้งสองข้าง หูหนวก หรือเป็นใบ้เป็นพยานรับรองเอกสาร
• บุคคลที่เป็นผู้รับมรดกหรือคู่สมรสของผู้รับมรดก ห้ามเป็นพยานหรือเป็นผู้เขียนพินัยกรรมโดยเด็ดขาด
• หากมีการขูด ลบ ตก เติม ข้อความ ต้องลงลายมือชื่อกำกับไว้ทุกแห่ง เอกสารจึงจะสมบูรณ์

การจัดสรรรายรับรายจ่ายและการรักษาสภาพคล่องครัวเรือน

การวางแผนจัดการมรดกควบคู่ไปกับการบริหารรายจ่ายประจำวัน จะช่วยให้ครอบครัวมีความมั่นคง พนักงานประจำควรทำบัญชีรายรับรายจ่าย จัดสรรเงินออม และสำรองเงินสดไว้ให้เพียงพอสำหรับค่าใช้จ่ายฉุกเฉิน เพื่อรักษาสภาพคล่องทางการเงินให้สมดุลอยู่เสมอ

สินเชื่อส่วนบุคคลพรอมิส ทางเลือกวงเงินสำรองฉุกเฉินคนทำงาน

ในการบริหารจัดการเงินในชีวิตประจำวัน หากพนักงานประจำเจอปัญหาภาระค่าใช้จ่ายฉุกเฉิน ขอแนะนำสินเชื่อส่วนบุคคลพรอมิสเพื่อเป็นทางเลือกในการเสริมสภาพคล่อง ด้วยอัตราดอกเบี้ย 15% - 25% ต่อปี อนุมัติวงเงินสูงสุดไม่เกิน 300,000 บาท* สมัครง่าย ไม่ต้องใช้ผู้ค้ำประกัน เพียงเป็นพนักงานประจำที่มีรายได้ต่อเดือน 15,000 บาทขึ้นไป ยื่นสลิปเงินเดือน หรือหนังสือรับรองเงินเดือน (หากมีสลิปเงินเดือนก็สามารถนำมายื่นพิจารณาเบื้องต้นได้) โดยสามารถสมัครสินเชื่อผ่านแอปพลิเคชัน PROMISE ซึ่งเป็นสินเชื่อออนไลน์ อนุมัติไว ถูกกฎหมาย* และเป็นสินเชื่อส่วนบุคคลถูกกฎหมาย ที่ทำรายการได้โดยไม่ต้องไปสาขา* และเป็นบริการสินเชื่อเงินด่วน อนุมัติเร็ว* ที่แจ้งผลอนุมัติใน 1 ชั่วโมง*

สรุปแนวทางการวางแผนมรดกเพื่อความมั่นคงทางการเงิน

การศึกษาความหมาย ขั้นตอน และการจัดทำพินัยกรรมอย่างถูกต้องตามหลักกฎหมาย ถือเป็นเกราะป้องกันปัญหาความขัดแย้งในครอบครัว การเตรียมความพร้อมเรื่องมรดกควบคู่กับการบริหารรายได้และเงินออมอย่างมีวินัย จะช่วยส่งมอบความมั่นคงทางการเงินให้แก่คนที่คุณรักได้อย่างสมบูรณ์แบบ

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับพินัยกรรม

การจัดทำพินัยกรรม สามารถแก้ไขเปลี่ยนแปลงได้หรือไม่

ผู้ทำพินัยกรรมสามารถแก้ไข เพิ่มเติม หรือยกเลิกเอกสารฉบับเดิม แล้วจัดทำฉบับใหม่ขึ้นมาแทนที่ได้ตลอดเวลาในขณะที่ยังมีชีวิตและสติสัมปชัญญะสมบูรณ์

หากผู้ทำพินัยกรรมไม่ได้แจ้งทายาทไว้ จะมีผลอย่างไร

เอกสารพินัยกรรมที่ทำถูกต้องตามกฎหมายยังคงมีผลบังคับใช้สมบูรณ์ แม้ไม่ได้แจ้งทายาททราบล่วงหน้า แต่การระบุสถานที่เก็บเอกสารให้ชัดเจนจะช่วยให้ทายาทค้นหาได้ง่ายขึ้น

พนักงานประจำต้องการวงเงินสำรองยามฉุกเฉิน สมัครพรอมิสอย่างไร

พนักงานประจำสามารถสมัครผ่านแอปพลิเคชัน PROMISE ได้สะดวก โดยเตรียมบัตรประชาชนตัวจริง และสลิปเงินเดือนล่าสุด เพื่อทำรายการยื่นสมัครและรอรับผลการพิจารณา

กู้เท่าที่จำเป็นและชำระคืนไหว
ดอกเบี้ย 15%-25% ต่อปี
*เงื่อนไขเป็นไปตามที่บริษัทฯ กำหนด ศึกษาเพิ่มเติม promise.co.th
*อนุมัติใน 1 ชั่วโมง เมื่อยื่นเอกสารครบก่อน 18.00 น. และไม่มีเหตุขัดข้อง
*ไม่ต้องไปสาขา สำหรับผู้มีรายได้ต่อเดือน 15,000 บาทขึ้นไป